Apteka pod Łabędziem. Historia aptekarstwa bydgoskiego

Apteka pod Łabędziem to miejsce, w którym uczniowie mogą odkryć historię farmacji i medycyny. Zwiedzający zobaczą tu oryginalne meble, akcesoria do wytwarzania leków, utensylia medyczne, pokaźny księgozbiór, a także unikatowe w skali kraju laboratorium galenowe z przełomu XIX i XX wieku.

Autentyczny charakter wnętrz uzupełniają dekoracyjne elementy dawnej apteki, w tym słynne figurki łabędzi. Pracownicy Apteki pod Łabędziem prowadzą liczne warsztaty edukacyjne, które w przystępny sposób przybliżają tajniki dawnych receptur i praktyk aptekarskich.

Co można zobaczyć w Aptece pod Łabędziem?

Zwiedzanie Apteki pod Łabędziem prowadzi przez dawne pomieszczenia apteczne – ekspedycyjne, recepturowe, laboratorium galenowe, zielarnię, bibliotekę i korytarz z eksponatami – przekształcone w przestrzeń wystawy stałej „Aptekarstwo bydgoskie”. W sumie kolekcja liczy ponad 7 tysięcy obiektów – naczyń, narzędzi aptecznych, mebli, dokumentów oraz tysiące książek na temat farmacji i medycyny. 

Wystawa stała „Aptekarstwo bydgoskie” jest podzielona na cztery części lub sale:

Sala pierwsza – dzieje aptekarstwa bydgoskiego
W pierwszym pomieszczeniu tematem przewodnim są początki aptek w Bydgoszczy. W gablotach umieszczono naczynia recepturowe, butelki, moździerze, opakowania na leki, etykiety oraz fotografie. W tej części pokazano również historię lokalnego przemysłu farmaceutycznego – np. Fabrykę Kosmetyczną „Halina” oraz Hurtowni i Wytwórni Drogeryjno-Aptecznej „Hadroga”. m

Sala ekspedycyjna (izba ekspedycyjna)
To dawny front sprzedażowy apteki, obecnie aranżowany z meblami z przełomu XIX i XX wieku. Na ladzie widoczna jest zabytkowa waga oraz kasa fiskalna marki „National”. Regały wypełniają sztanglasy, karafki, puszki apteczne i dawne opakowania leków znane także jako „osobliwki” z początku XX wieku. 

Izba recepturowa (ok. przełom lat 60. i 70. XX wieku)
Ta część wystawy prezentuje pomieszczenie receptury z okresu PRL-owskiego aptekarstwa społecznego. Znajduje się tu loża recepturowa z oryginalnymi meblami, naczyniami i wagami aptecznymi. 

Laboratorium galenowe – serce wystawy
To najbardziej spektakularna część ekspozycji. Laboratorium galenowe z przełomu XIX i XX wieku, zachowane in situ (we wnętrzach apteki), służyło do półfabrycznej produkcji leków z surowców roślinnych, zwierzęcych i mineralnych. W jego wyposażeniu znajdują się specjalistyczne meble z półkami, szufladami i blatami, linia produkcyjna napędzana parą oraz oryginalna tabletkarka firmy Fritz Kilian z początku XX wieku.  W świetle tej sali łatwo zrozumieć, jak wielką rolę odgrywała własna produkcja leków w epokach, gdy przemysł farmaceutyczny dopiero się rozwijał. 

Oprócz tych czterech głównych segmentów wystawy, muzeum dysponuje także przestrzenią zielarni, gdzie dawniej uprawiano zioła i przygotowywano surowce dla leków ziołowych. Biblioteka muzealna mieści bogaty księgozbiór: kilkaset tytułów z dziedziny farmacji, medycyny i historii tej dziedziny, w tym starodruki. 

Lekcje muzealne w Aptece pod Łabędziem

Tematy dla wszystkich klas szkoły podstawowej i szkół ponadpodstawowych:

Apteka z pól i lasów
Podczas wizyty uczestnicy dowiedzą się, jak dawniej wykorzystywano dary pól i lasów oraz samodzielnie przygotują mieszanki herbat ziołowych.

Aromaty dla ciała i umysłu
Uczniowie wykonają wodę zapachową i sprawdzą, które aromaty pomagają w nauce, koncentracji, które odprężają i odświeżają. 

Eksperymenty w „Aptece”
Zwiedzanie laboratorium aptecznego sprzed ponad 100 lat wraz z warsztami tworzenia musujących kul do kąpieli. 

Lekcje dla klas VI-VIII szkoły podstawowej i dla uczniów szkół ponadpodstawowych:

Galen i jego laboratorium
Uczniowie odtworzą dane technologie tworzenia leków i sporządzą ekstrakty i maści; takie jak krem ochronny, tonik, krem pod oczy, kadzidełko, zapachy w balsamie, mgiełkę zapachową przeciw owadom, ocet kosmetyczny, peeling, sól do kąpieli, herbatę czy naturalny środek czyszczący. Inspiracją będzie jedyne w Polsce laboratorium galenowe.

Moda z Tik-Toka
Uczniowie wykonają ozdobną torbę z bawełny z wykorzystaniem techniki cyjanotopii. Inspiracji poszukają nie w mediach społecznościowych, a historii.

Apteka pod Łabędziem jest jednym z dziewięciu oddziałów Muzeum Okręgowego im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy, obok Gmachu głównego, Muzeum Historii Bydgoszczy – Spichrzy nad Brdą, Zbiorów Archeologicznych, Europejskiego Centrum Pieniądza, Centrum Edukacji Muzealnej, Galerii Sztuki Nowoczesnej, Domu Leona Wyczółkowskiego oraz Exploseum.

Galeria zdjęć

Zdjęcia: Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszcz

Informacje organizacyjne dla wycieczek szkolnych:

Aktualizacja 29.09.2025

* ceny i godziny otwarcia aktualne na dzień aktualizacji artykułu. Mogą się różnić od rzeczywistych. Przed przyjazdem do lokalizacji zalecamy sprawdzenie tych danych na stronach internetowych obiektu.

Sprawdź na mapie jak dojechać do Muzeum Apteka pod Łabędziem w Bydgoszczy: